Przeskocz do treści

Delta mi!

Matematyka

nowości (w skrócie)

tematy

nowości

warto przeczytać

Geometria Bolyaia–Łobaczewskiego

Marek Kordos

o artykule ...

  • Publikacja w Delcie: sierpień 2018
  • Publikacja elektroniczna: 31 lipca 2018
  • Wersja do druku [application/pdf]: (557 KB)
obrazek

Najdłużej badanym problemem matematycznym była kwadratura koła. Zaraz za nią uplasowała się kwestia piątego postulatu Euklidesa. Chodziło o to, czy zdanie "jeśli dwie proste przecięte trzecią tworzą kąty wewnętrzne jednostronne o sumie mniejszej od dwóch kątów prostych, to proste te po przedłużeniu przetną się i to właśnie z tej strony" spełnia wymagane dla postulatów warunki, czyli czy wyraża rzeczy jasne i oczywiste i czy jest dostatecznie zwięzłe, by być uznane za pierwotną prawdę. Debatę zapoczątkował w V wieku Proklos, odpowiadając dwukrotnie nie i proponując, by wykazać, że usunięcie tego postulatu gmachu geometrii nie naruszy.

1, 2, 3, 4, ...

Kamila Łyczek

o artykule ...

  • Publikacja w Delcie: sierpień 2018
  • Publikacja elektroniczna: 31 lipca 2018
  • Autor: Kamila Łyczek
    Afiliacja: Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki, Uniwersytet Warszawski
  • Wersja do druku [application/pdf]: (497 KB)
obrazek

Rys. 1 Możliwe ruchy ciemnoszarego pionka

Conway's Soldiers to jednoosobowa łamigłówka, w której żołnierze (pionki) przedostają się na terytorium wroga i chcą wkroczyć jak najdalej. Na nieskończonej szachownicy, z zaznaczoną "na środku" poziomą granicą, pionki przeskakują jeden nad drugim. Dokładniej: ruch polega na przeskoczeniu pionkiem nad innym znajdującym się na sąsiadującym polu - tylko poziomo lub pionowo - i zdjęciu pionka, który został przeskoczony.

Deltoid

Środkowe i pola

Joanna Jaszuńska

o artykule ...

  • Publikacja w Delcie: sierpień 2018
  • Publikacja elektroniczna: 31 lipca 2018
  • Wersja do druku [application/pdf]: (61 KB)
obrazek

Punkty D, E, F to środki boków, X, X', Y, Y', Z, Z' oznaczają pola.

Środkowa trójkąta to odcinek łączący wierzchołek ze środkiem przeciwległego boku. Środkowe przecinają się w jednym punkcie, zwanym środkiem ciężkości i dzieli on każdą z nich w stosunku |2 1; licząc od wierzchołka trójkąta (rys. obok).

Wyniki XXXV Ogólnopolskiego Sejmiku Matematyków

o artykule ...

  • Publikacja w Delcie: sierpień 2018
  • Publikacja elektroniczna: 31 lipca 2018

W dniach 14-17 czerwca odbył się w Szczyrku XXXV Ogólnopolski Sejmik Matematyków. Jak co roku, Sejmik został zorganizowany przez Pracownię Matematyki i Informatyki Pałacu Młodzieży w Katowicach we współpracy z Uniwersytetem Śląskim; www.spinor.edu.pl

O kul rozmnażaniu

Joanna Jaszuńska

o artykule ...

  • Publikacja w Delcie: kwiecień 2017
  • Publikacja elektroniczna: 30 marca 2017
  • Wersja do druku [application/pdf]: (111 KB)
obrazek

Paradoks Banacha-Tarskiego (1924 r.). Kulę można rozłożyć na skończenie wiele części, z których da się zbudować dwie takie same kule.

Eubulides, Richard, Gödel

Wiktor Bartol

o artykule ...

  • Publikacja w Delcie: sierpień 2012
  • Publikacja elektroniczna: 31 lipca 2012
  • Autor: Wiktor Bartol
    Afiliacja: Instytut Matematyki, Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego

Gdy w połowie XIX wieku odkryto geometrie nieeuklidesowe, zainteresowanie matematyków zaczęło zwracać się w stronę podstaw matematyki. Na jakich podstawach można lub należy oprzeć matematykę? Na tym tle zrodził się w latach 20. XX wieku tzw. program Hilberta, postulujący zbudowanie sformalizowanej matematyki na fundamencie aksjomatycznym i wyprowadzanie z aksjomatów twierdzeń jedynie za pomocą ściśle określonych reguł. Tak zbudowana teoria powinna być zupełna i niesprzeczna i te jej własności powinny dać się udowodnić.

Drobiazgi

Normalna-nienormalna?

Wiktor Bartol

o artykule ...

  • Publikacja w Delcie: sierpień 2012
  • Publikacja elektroniczna: 31 lipca 2012
  • Autor: Wiktor Bartol
    Afiliacja: Instytut Matematyki, Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki Uniwersytetu Warszawskiego

Numer Delty poświęcony paradoksom nie byłby kompletny, gdyby nie pojawiła się w nim paradoksalna gra. Przyjrzyjmy się zatem pewnej grze, inspirowanej paradoksami teoriomnogościowymi, które rozkwitły w początkach XX wieku.

o matematyce w rubryce...

dziwolągi

obrazek
Czy prosta może być krzywa?
obrazek
Jak wykryć salamandrę?
obrazek
Gdzie czworościan foremny ma talię?
obrazek
A co na to szkiełko i oko - będzie rewolucja?
obrazek
Jak sobie poradzić z epidemią zombizmu?
obrazek
Dlaczego  2 |RP jest za ciasno w  3 R ?
obrazek
Matematyka małżeństwa: wolisz całkować, czy różniczkować?
obrazek
A jakby zastosować origami do rozwiązywania równań n-tego stopnia?
obrazek
Czyżby środek tego graniastego kółka jechał do tyłu?
obrazek
Jak otworzyć walizkę nie męcząc się za bardzo?
obrazek
Co to znaczy tyle samo?
obrazek
Czy to znaczy, że różnica między probabilistą a statystykiem wynosi ß~2?
obrazek
Czy widać tu równoległość?
A może nadrównoległość?
obrazek
Nierówne kąty proste? No tak, to trochę komplikuje sprawę...
obrazek
Jaka jest różnica między wiarygodnością a prawdopodobieństwem?
obrazek
Ile ścian ma ten 30-sferostożek 3?
obrazek
Skąd wiadomo, że moneta ma i orła, i reszkę?
obrazek
Proste ciekawego początki...
obrazek
A jakiż to wielokąt właśnie prawie skonstruowaliśmy?
obrazek
Jak estymować, gdy czynnik ludzki kłamie?
obrazek
Co to ma wspólnego z największą liczbą na świecie?
obrazek
Czy moja ręka jest losowa?
obrazek
Czy ta ósemka jest aktualna czy potencjalna?
obrazek
Co widać na tym obrazku?
obrazek
No tak, nie ma w tym nic paradoksalnego, bo ta kula jest kwadratowa...
obrazek
Jak wygląda piekło glazurników?
obrazek
Jak się rozmnażają kwaterniony?
obrazek
... i tak oto udowodniliśmy, że |1~2 1~3 1~4; co u niektórych może wywołać chwilowe poczucie dyskomfortu...
obrazek
Komu opcję, komu, bo idę do domu.
obrazek
Jakie problemy ma kierowca tira na drodze z Warszawy do Rzeszowa?
obrazek
Czy ten problem można rozwiązać w zupełnie inny sposób?
obrazek
Jakie są wymiary tego kalafiora?
obrazek
Która godzina?
obrazek
Sfera to czy stożek?
obrazek
Jak żyje hantelek?
obrazek
Czy można przegrać ze sobą? OOps, chyba można!
obrazek
Na rysunku widzimy pięć punktów i prostą... No bez przesady!!!
obrazek
Dokąd ono idzie?
obrazek
A czy ty znasz ruchy podstawowe?
obrazek
Panta rhei? Tak, ale w jaki sposób?!
obrazek
Jak brzmi Podstawowe Twierdzenie Hydrologii Stosowanej?
obrazek
Dlaczego istnieje magnes?
obrazek
Co można wyciąć mając dużo czasu?
obrazek
Czy czymś takim da się udowodnić Małe Twierdzenie Fermata? A jakże...
obrazek
Na początku było Słowo..., ale potem było również słowo Banacha.
obrazek
Jaka jest szansa zostania ostatnim Mohikaninem? Odp. 1/11.
obrazek
Który z tych warkoczy jest półdodatni?
obrazek
Czy tej wartości naprawdę warto oczekiwać?
obrazek
Jak rozpoznać Cylona?
obrazek
Jak ograć kasyno?
obrazek
To chyba czterowymiarowa kostka! Tylko co to jest wymiar!?
obrazek
Kiedy powrócisz, Marilyn?
obrazek
Jak skonstruować funkcję, której wykres najłatwiej naszkicować pędzlem?
obrazek
Ilu abakusów trzeba użyć, żeby pomnożyć 37 przez 19?
obrazek
Czy tą metodą można rozwiązać układ z 770 miliardami niewiadomych?
obrazek
Jak jest zrobiona ta czaszka na dole i co ona tam robi?
obrazek
Czym pachnie cytryna w lustrze? Pomarańczą! A vice versa?
obrazek
Czego się boją drżące wielościany?
obrazek
Jakiemu twierdzeniu Euklides nadał numer 2 w szóstej księdze Elementów?
obrazek
Ops! Samowsobność to chyba nieuleczalna choroba.
obrazek
Dużo to, czy tak sobie?